Odpowiedzialność Inwestora za wynagrodzenie Podwykonawcy

Zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, zarówno inwestor, jak i wykonawcy odpowiadają solidarnie za zapłatę wynagrodzenia należnego podwykonawcy robót budowlanych. Zasada ta pozwala na skuteczną ochronę interesów słabszej strony kontraktów o wykonanie tego rodzaju prac, jakimi są właśnie podwykonawcy.

Na czym polega solidarna odpowiedzialność inwestora oraz wykonawcy? Co jest jej przedmiotem? Na jakich zasadach jest ona ponoszona? Na wszystkie te pytania odpowiem Ci w niniejszym artykule.

Na czym polega solidarna odpowiedzialność inwestora oraz wykonawcy?

Zasady solidarnej odpowiedzialności inwestora oraz wykonawcy (generalnego wykonawcy) za zapłatę wynagrodzenia należnego podwykonawcy z tytułu wykonanych przez niego robót budowlanych zawarte są art. 647 (1) Kodeksu cywilnego.

Zgodnie z nim, przesłanką warunkującą powstanie takiej odpowiedzialności jest uprzednie zgłoszenie inwestorowi szczegółowego przedmiotu robót budowlanych przez wykonawcę lub podwykonawcę jeszcze przed przystąpieniem do ich wykonywania. Zgłoszenie takie powinno być sporządzone w formie pisemnej pod rygorem nieważności.

Dodać jednak trzeba, że dokonanie takiego zgłoszenia nie jest konieczne, jeżeli inwestor i wykonawca określili w zawartej umowie, szczegółowy przedmiot robót budowlanych wykonywanych przez oznaczonego podwykonawcę. Warunkiem jest, aby umowa o roboty budowlane została zawarta w formie pisemnej pod rygorem nieważności. Powinna ona zawierać szczegółowe wskazanie robót, które wykonawca będzie wykonywał osobiście, a które za pomocą imiennie wskazanych podwykonawców. Sam zakres robót przekazanych do wykonania podwykonawcy, musi pozwalać na precyzyjne określenie zakresu jego prac oraz ich wartości.

Musisz wiedzieć, że solidarna odpowiedzialność inwestora oraz wykonawcy ma charakter bezwzględnie obowiązujący. Tym samym, strony nie mogą jej wyłączyć ani też ograniczyć w zawartej umowie. Postanowienia przeciwne są z punktu widzenia prawa całkowicie nieważne, a więc nie wywołują żadnych skutków prawnych.

Co to jest odpowiedzialność solidarna?

Odpowiedzialność solidarna inwestora oraz wykonawcy polega na tym, iż każdy z nich w równym stopniu odpowiedzialny jest za spłatę całej wierzytelności przysługującej podwykonawcy. Tym samym, ten ostatni może dochodzić swojego wynagrodzenia z tytułu wykonanych robót budowlanych według swojego wyboru od jednego z nich, bądź też od obojga jednocześnie. Z chwilą zaspokojenia roszczeń podwykonawcy przez inwestora lub wykonawcę, ten drugi jest również zwolniony z długu. W takim wypadku ten podmiot, który uiścił wynagrodzenie, ma prawo do roszczenia regresowego w stosunku do współdłużnika solidarnego.

Kiedy inwestor jest zwolniony z odpowiedzialności?

Inwestor jest zwolniony z odpowiedzialności z tytułu zapłaty wynagrodzenia należnego podwykonawcy, jeżeli w ciągu trzydziestu dni od dnia doręczenia inwestorowi zgłoszenia szczegółowego przedmiotu robót budowlanych, złoży on podwykonawcy i wykonawcy sprzeciw wobec wykonywania tych robót przez podwykonawcę.

Jeśli więc nie zostaną spełnione przesłanki solidarnej odpowiedzialności wykonawcy i inwestora za zapłatę wynagrodzenia na rzecz podwykonawcy, bądź gdy zostanie złożony przez inwestora sprzeciw, to odpowiedzialność w stosunku do podwykonawcy ponosi tylko i wyłącznie wykonawca, który zawarł z podwykonawcą umowę o roboty budowlane.

Jaki jest zakres odpowiedzialności inwestora?

Solidarna odpowiedzialność inwestora względem podwykonawcy ograniczona jest do wysokości wynagrodzenia należnego wykonawcy za wykonanie danego zakresu robót, określonego w umowie zawartej pomiędzy wykonawcą a inwestorem, chyba że ta wysokość przekracza wysokość wynagrodzenia należnego wykonawcy za roboty budowlane, których szczegółowy przedmiot wynika odpowiednio ze zgłoszenia albo z umowy o roboty budowlane.

Oznacza to, że jeśli za dany zakres robót w umowie podwykonawczej ustalono wynagrodzenie w wyższej wysokości, niż w umowie zawartej pomiędzy inwestorem a wykonawcą, to inwestor odpowiada i tak według wskazanej powyżej zasady.

Jakie są zasady odpowiedzialności inwestora?

Na podstawie opisanych regulacji, pokrzywdzony podwykonawca może zwrócić się z bezpośrednim roszczeniem o zapłatę wynagrodzenia do Inwestora. Ten zaś nie może uwolnić się od solidarnej odpowiedzialności, powołując się na brak stosunku prawnego w postaci umowy pomiędzy nim a podwykonawcą.

Wskazać także trzeba, że Inwestor nie może zwolnić się od odpowiedzialności, podnosząc zarzut, że zaspokoił wykonawcę, który część uzyskanego wynagrodzenia powinien był przekazać na rzecz podwykonawcy.

Podkreślenia wymaga fakt, iż solidarna odpowiedzialność inwestora dotyczy jedynie zapłaty wynagrodzenia podwykonawców robót budowlanych, co do zasady nie obejmuje ona zatem podwykonawców usług lub dostaw, ani też tych roszczeń wykonawców, które  nie dotyczą wynagrodzenia.

Musisz jednak wiedzieć, że z praktyki orzeczniczej wynika, iż samo zawarcie umowy o podwykonawstwo pomiędzy wykonawcą a podwykonawcą nie stanowi przesłanki, od której uzależnione jest powstanie odpowiedzialności inwestora wobec podwykonawcy. Do powstania solidarnej odpowiedzialności inwestora nie dojdzie także wówczas, gdy inwestorowi znany jest fakt wykonywania robót budowlanych przez podwykonawcę, lecz ten nie dokonał odpowiedniego zgłoszenia szczegółowego przedmiotu robót budowlanych w formie pisemnej, tak, jak przewidują to przepisy prawa.

Także ustne wyrażenie przez inwestora zgody na wykonywanie robót przez podwykonawcę, oraz dopuszczenie podwykonawcy do ich wykonywania nie powodują powstania przesłanek odpowiedzialności inwestora. Nie może on bowiem wyrazić zgody na wykonywanie robót budowlanych przez podwykonawcę w sposób dorozumiany. Dla powstania solidarnej odpowiedzialności  inwestora z wykonawcą, zgoda inwestora musi być zatem wyrażona w sposób i w formie wskazanej przez ustawodawcę, to jest na piśmie.

Należy podkreślić, że zgoda inwestora ma znaczenie jedynie dla powstania odpowiedzialności solidarnej inwestora i wykonawcy za zapłatę wynagrodzenia należnego podwykonawcy. Jej brak nie rzutuje natomiast na ważność umowy zawartej pomiędzy wykonawcą a podwykonawcą

Musisz także wiedzieć, że to na podwykonawcy spoczywa ciężar dowodu w zakresie spełnienia przesłanek do pociągnięcia inwestora do solidarnej odpowiedzialności z wykonawcą.

Jakie są zasady odpowiedzialności wobec dalszych podwykonawców?

Wszystkie opisane powyżej zasady, stosuje się odpowiednio do solidarnej odpowiedzialności inwestora, wykonawcy i podwykonawcy, który zawarł umowę z dalszym podwykonawcą, za zapłatę wynagrodzenia dalszemu podwykonawcy.

Powiązane posty