1. Wprowadzenie – dlaczego ta zmiana jest ważna?
12 stycznia 2026 r. ogłoszono ustawę z dnia 4 grudnia 2025 r. nowelizującą ustawę o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz przepisy o Deweloperskim Funduszu Gwarancyjnym (tzw. „ustawę deweloperską”).
Choć nowelizacja nie jest obszerna, ma bardzo praktyczny wymiar: porządkuje sposób obliczania powierzchni użytkowej i powiązania jej z ceną. W praktyce może to oznaczać mniej nieporozumień i sporów na linii nabywca–deweloper.
2. Dotychczasowy problem: różne sposoby liczenia metrażu
Do tej pory ustawa deweloperska:
- odsyłała do pojęcia powierzchni użytkowej,
- ale nie zawierała precyzyjnego mechanizmu ustalania, jak ta powierzchnia ma być liczona,
- nie wymagała, aby cena była ściśle i wyłącznie powiązana z powierzchnią użytkową liczona według jednej, wskazanej normy.
W praktyce prowadziło to do:
- różnic w podejściu deweloperów do liczenia powierzchni (np. sposób traktowania skosów, wnęk, powierzchni pomocniczych),
- „mieszania” pojęć – cena bywała oparta nie tylko na powierzchni użytkowej, ale czasem na innych parametrach,
- trudności po stronie nabywców w porównywaniu ofert, a w skrajnych sytuacjach – do sporów dotyczących rzeczywistego metrażu lokalu.
Nowelizacja jest odpowiedzią na te problemy.
3. Zmiana nr 1: obowiązkowa Polska Norma przy obliczaniu powierzchni użytkowej
Nowa ustawa wprost wprowadza wymóg stosowania właściwej Polskiej Normy przy obliczaniu powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego, lokalu użytkowego lub domu jednorodzinnego.
Oznacza to, że:
- deweloper nie będzie mógł dowolnie wybierać metodologii liczenia powierzchni,
- powierzchnia użytkowa musi być określana zgodnie z obowiązującą Polską Normą dotyczącą określania i obliczania wskaźników powierzchniowych i kubaturowych w budownictwie,
- wszystkie umowy zawierane na podstawie ustawy deweloperskiej mają korzystać z jednego, ujednoliconego standardu.
Cel ustawodawcy jest jasny:
zapewnienie jednolitości i przejrzystości praktyki handlowej na rynku deweloperskim.
4. Zmiana nr 2: cena wyłącznie jako iloczyn m² powierzchni użytkowej i ceny za m²
Nowelizacja wprowadza nowy art. 5a ustawy deweloperskiej. Przepis ten przesądza, że:
- cena lokalu mieszkalnego, lokalu użytkowego lub domu jednorodzinnego musi być ustalana wyłącznie jako:
liczba metrów kwadratowych powierzchni użytkowej × cena za 1 m² tej powierzchni, - nie będzie dopuszczalne stosowanie innych sposobów mierzenia powierzchni jako podstawy do kalkulacji ceny (np. odniesienie do „powierzchni całkowitej” czy innych niestandardowych wskaźników).
W praktyce:
- cenotwórcza będzie jedynie powierzchnia użytkowa liczona zgodnie z Polską Normą,
- deweloper nie będzie mógł „przemycać” do kalkulacji ceny innych definicji powierzchni,
- łatwiej będzie porównywać oferty między sobą – nabywca widzi konkretnie: ile m² powierzchni użytkowej kupuje i po ile.
5. Relacja do dotychczasowych przepisów ustawy deweloperskiej
Nowe rozwiązanie jest doprecyzowaniem dotychczasowych regulacji dotyczących ceny, nie zaś ich całkowitą zmianą.
Do tej pory:
- art. 29 ustawy – określał elementy umowy rezerwacyjnej,
- art. 35 ustawy – wskazywał elementy treści umowy deweloperskiej i umowy dotyczącej lokalu użytkowego,
- art. 36 ustawy – regulował treść pozostałych umów zawieranych na podstawie ustawy.
Jednak:
- przepisy te nie zawierały szczegółowych regulacji co do tego, w jaki sposób cena ma być skonstruowana,
- brakowało wprost wyrażonego obowiązku wyodrębnienia elementów ceny i powiązania jej wyłącznie z powierzchnią użytkową obliczoną według Polskiej Normy.
Dodanie art. 5a:
- wypełnia tę lukę,
- tworzy jednolity model kalkulacji ceny,
- wzmacnia przejrzystość umów, w których dotąd zdarzały się różne konstrukcje (np. cena ryczałtowa bez czytelnego powiązania z m², dopłaty za „tarasy”, „ogródki” itp.).
6. Co to oznacza dla nabywców?
Dla nabywców mieszkań, lokali użytkowych i domów jednorodzinnych zmiana ma kilka praktycznych skutków:
- Większa przejrzystość oferty
- wiadomo, ile płacimy za 1 m² powierzchni użytkowej,
- łatwiej porównać różne inwestycje, bo podstawą zawsze będzie powierzchnia liczona według tej samej normy.
- wiadomo, ile płacimy za 1 m² powierzchni użytkowej,
- Mniejsze pole do sporów o metraż
- z góry wiadomo, według jakiego standardu liczona jest powierzchnia,
- jeśli pojawi się spór, można odnieść się do konkretnej Polskiej Normy, a nie do „własnych” metod dewelopera.
- z góry wiadomo, według jakiego standardu liczona jest powierzchnia,
- Większa ochrona w relacji z deweloperem
- utrudnione będzie tworzenie niejasnych, nieprzejrzystych konstrukcji cenowych,
- nabywca otrzymuje silniejszą podstawę do dochodzenia swoich praw, jeżeli powierzchnia lub sposób kalkulacji ceny okażą się niezgodne z ustawą.
- utrudnione będzie tworzenie niejasnych, nieprzejrzystych konstrukcji cenowych,
7. Co to oznacza dla deweloperów?
Deweloperzy będą musieli:
- konsekwentnie stosować odpowiednią Polską Normę przy obliczaniu powierzchni użytkowej,
- dostosować wzory umów (w tym umów rezerwacyjnych, deweloperskich, umów przenoszących własność) tak, aby cena była wyrażona jako iloczyn powierzchni użytkowej i ceny za 1 m²,
- zweryfikować dotychczasowe wzorce i cenniki, które posługiwały się innymi kategoriami powierzchni jako podstawą kalkulacji ceny,
- wprowadzić większą transparentność w materiałach marketingowych – informacja o cenie za m² powierzchni użytkowej stanie się centralnym elementem oferty.
8. Kiedy nowe przepisy wejdą w życie?
Ustawa wchodzi w życie po upływie miesiąca od dnia ogłoszenia, czyli:
- 13 lutego 2026 r.
Od tego dnia:
- wszystkie umowy zawierane na podstawie ustawy deweloperskiej powinny być już dostosowane do nowych wymogów,
- zarówno nabywcy, jak i deweloperzy powinni uwzględniać nowe zasady określania powierzchni użytkowej i kalkulacji ceny.





